Σύνδεση

Login to your account

Username *
Password *
Remember Me
Από τη Γιώτα Δημητριάδη 
Φωτογραφίες: Ελίνα Γιουνανλή 
 
Ο Βασίλης Μαυρογεωργίου, τα τελευταία χρόνια, έχει στραφεί στο ισπανόφωνο θέατρο κι όπως έχει δηλώσει σε συνέντευξή του στο texnes-plus και τον Αναστάση Πινακουλάκη αυτό συμβαίνει διότι: «Κι εκείνοι (οι Ισπανοί) γράφουν έργα για μικρές παραγωγές με δύο ή τρία πρόσωπα, όπως συμβαίνει και στην Ελλάδα. Ένα άλλο εξαιρετικό γνώρισμα, είναι πως οι Ισπανοί συγγραφείς μιλούν για το τώρα, χωρίς να τους ενδιαφέρει να γίνουν διαχρονικοί. Κάνουν πολιτικό θέατρο που είναι πάρα πολύ σημαντικό σήμερα».
 
Έτσι, λοιπόν, μετά τις δύο σκηνοθεσίες του: την «Αρχή του Αρχιμήδη» του Ζοσέπ Μαρία Μιρό και το «Κόντρα στην Ελευθερία» του Εστέβα Σολέρ, αλλά και τον πρωταγωνιστικό του ρόλο στο «Χελιδόνι» του Γκιλιέμ Κλούα, σε σκηνοθεσία Ελένης Γκαζούκα, καταπιάνεται μ' ένα ακόμη ισπανικό έργο συνεχίζοντας έτσι τη συνεργασία του με τη μεταφράστρια Μαρία Χατζηεμμανουήλ.
 
Αυτή τη φορά, πρόκειται για το «Xοιρινό νεφρό για την κατάθλιψη» του Αλεχάντρο Ρικάνιο, που ανεβαίνει στο Μικρό Γκλόρια. Ο 36χρονος πολυβραβευμένος και πολυγραφότατος Μεξικανός συγγραφέας συνδυάζει στο έργο του φανταστικά γεγονότα από τη ζωή του Σάμιουελ Μπέκετ για να δημιουργήσει έναν θεατρικό κόσμο, που ισορροπεί μεταξύ μαύρης κωμωδίας και δράματος.
 
Πρόκειται για τη φανταστική ιστορία της συγγραφής του «Περιμένοντας τον Γκοντό», του πιο γνωστού κι αγαπημένου έργου του Μπέκετ παγκοσμίως. Στην Ελλάδα ανεβαίνει, σχεδόν, κάθε χρόνο, ενώ οι Βρετανοί και συγκεκριμένα το Royal National Theatre μετά από ψηφοφορία του, το 1990, ανέδειξε το «Περιμένοντας τον Γκοντό» ως το σημαντικότερο έργο του 20ου αιώνα στην αγγλική γλώσσα.
 
Ο πρωτότυπος τίτλος του έργου είναι εμπνευσμένος από τον Τζέιμς Τζόυς, ο οποίος στον «Οδυσσέα» σέρβιρε χοιρινό νεφρό ως πρωινό στον ήρωά του, κάθε φορά που συνέβαινε κάποιο κομβικό γεγονός. Εξάλλου, το βιβλίο του Τζόους είναι από τα λίγα σκηνικά αντικείμενα, που βλέπουμε στην παράσταση στο Μικρό Γκλόρια. Για του ήρωες του Ρικάνιο, το συγκεκριμένο πιάτο λειτουργεί σαν αντικαταθλιπτικό για τις δύσκολες στιγμές, αλλά κι ως έδεσμα για να γιορτάσουν η Μαρί κι ο Γκουστάβ τα ευχάριστα γεγονότα.
 xoirino katathlipsi
 
Η υπόθεση
 
Η Μαρί είναι απελπισμένα ερωτευμένη με τον Γκουστάβ. Είναι μια γυναίκα μόνη στον κόσμο, καταδικασμένη να δίνει νόημα στην ύπαρξή της μέσα από εκείνον. Αυτός, όμως, την υποτιμά διαρκώς. Του είναι ανυπόφορη και συνεχώς τη διώχνει. Σιγά-σιγά γίνεται η μούσα του. Ο Γκουστάβ είναι ένας βασανισμένος συγγραφέας, ένας καταραμένος ποιητής, καταδικασμένος να ζει στη σκιά του Σάμιουελ Μπέκετ. Ο ίδιος δεν έχει πετύχει τίποτε στη ζωή του. Αναπτύσσει μια σχέση αγάπης και μίσους με τον Ιρλανδό συγγραφέα. Όλα ξεκινούν όταν παίρνει μέρος σε έναν διαγωνισμό ποίησης και χάνει από αυτόν. Κάπως έτσι αρχίζει να γίνεται στόκερ του Μπέκετ.
 
Μαζί με τη Μαρί τον ακολουθούν παντού για 13 χρόνια. Κάποια στιγμή αποφασίζει να τον σκοτώσει. Μπαίνοντας στο διαμέρισμά του δεν τον βρίσκει εκεί. Πάνω στο γραφείο του, όμως, βρίσκει το ανέκδοτο κείμενο του «Περιμένοντας τον Γκοντό». Το διαβάζει κι η ζωή του αλλάζει για πάντα. Ο Γκουστάβ ανακαλύπτει τον μεταφορικό τρόπο γραφής κι έτσι η σχέση του με τον Μπέκετ αλλάζει για πάντα κι από σχέση μίσους μετατρέπεται σε σχέση λατρείας. Στόχος του είναι να τον προστατεύσει από κάθε κίνδυνο, ενώ παράλληλα εισβάλλει μυστικά στο σπίτι του και κάνει διορθώσεις στο μπεκετικό κείμενο αλλάζοντας ακόμη και τον τίτλο του. Η εμμονή του, όμως, με τον συγγραφέα θα τον οδηγήσει σε ακραίες και παραβατικές συμπεριφορές. Οι  δύο ήρωες φλερτάρουν με τους ήρωες του Μπέκετ, τον Βλαντιμίρ (Ντίντι) και τον Εστραγκόν (Γκόγκο) εξάλλου:«Στη ζωή δεν κάνεις τίποτα άλλο από το να περιμένεις....τον θάνατο»
 xoirino
 
Η παράσταση
 
Ο Βασίλης Μαυρογεωργίου έχοντας  δύο δυνατούς άσους στο μανίκι του – τους ηθοποιούς Άννα Καλαϊτζίδου και  Μιχάλη Συριόπουλο – παραδίδει στο κοινό μια παράσταση με εξαιρετικό ρυθμό, που ισορροπεί ενδελεχώς ανάμεσα στο δράμα και το μαύρο χιούμορ με τα κωμικά στοιχεία να κυριαρχούν ακόμα και στις στιγμές απόλυτης μακαβριότητας. Δίνοντας στο θέατρο έναν από τους σπουδαιότερους ρόλους του, αυτού του παυσίπονου απέναντι στις πληγές της καθημερινής ζωής. Έτσι η τέχνη λειτουργεί, όπως και το χοιρινό για την κατάθλιψη στο έργο του Ρικάνιο, ως αντικαταθλιπτικό.
 
Αυτές οι συναισθηματικές μεταβάσεις είναι, κατά τη γνώμη μου, το μεγαλύτερο στοίχημα σ' ένα τόσο χειμαρρώδες, ποιητικό, αφαιρετικό και συνάμα μεταφορικό έργο, όπου ο ρεαλισμός μπλέκεται μοναδικά με την ονειροπόληση και το θέατρο του παραλόγου.
 
Η παράσταση κινητοποιεί τη φαντασία του θεατή και μ' ένα λιτό σκηνικό (Μαίρη Τσαγκάρη) αποτελούμενο από τέσσερα έπιπλα, καθώς και την καλοδουλεμένη κίνηση των ηθοποιών (Πάρης Μαντόπουλους) μας μεταφέρει στους πολλούς και διαφορετικούς κόσμους του έργου, από το ατμοσφαιρικό Παρίσι και τον Σικουάνα, μέχρι τη φρίκη του Β' Παγκοσμίου Πολέμου και τα αγροκτήματα της Ευρώπης. Καθώς ο Ρικάνιο τοποθετεί χρονικά την υπόθεση το 1939, όταν την 1η Σεπτεμβρίου πραγματοποιήθηκε η εισβολή της Γερμανίας στην Πολωνία, που ουσιαστικά σηματοδότησε την έναρξη του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου.
Αν και το έργο του Μπέκετ είναι γραμμένο αρκετά αργότερα 1948-1949, ο Μεξικανός συγγραφέας το μεταφέρει λίγο πριν για να εκμεταλλευτεί δραματουργικά τις πολεμικές συνθήκες, που επικρατούσαν μια δεκαετία πριν στην Ευρώπη.
 
Η  Άννα Καλαϊτζίδου κι ο Μιχάλης Συριόπουλος κατάφεραν, με τις ερμηνείες τους, να αναδείξουν και να φωτίσουν όλες τις πτυχές αυτού του ιδιόμορφου ζευγαριού, που στηρίζεται σε μια  σχέση αγάπης-μίσους αλλά κι έντονης εξάρτησης. Ο Γκουστάβ είναι για τη Μαρί ο μεγάλος έρωτας της ζωής της. Η Μαρί είναι για τον Γκουστάβ ενοχλητική, αλλά παράλληλα κι απαραίτητη για να δημιουργήσει. Είναι η μούσα του αλλά όχι με τον τρόπο που ονειρεύεται εκείνη. Μια σχέση τόσο ιδιαίτερη κι αληθινή συνάμα. Εξάλλου : «Ο έρωτας είναι κάτι πάρα πολύ ωραίο όταν συμβαίνει, σε όποιον από τους δύο συμβαίνει και για όσο συμβαίνει. Αλλά πάντα τελειώνει». (Κική Δημουλά)
 
 
xoirino gloria
 
Η Άννα Καλαϊτζίδου καταφέρνει να αποδώσει μοναδικά τις συναισθηματικές αποχρώσεις της ηρωίδας της στη σκηνή. Παρουσιάζοντας μια γυναίκα γεμάτη ενέργεια αλλά και με αξιοθαύμαστη εσωτερικότητα, στις τραγικές σκηνές.
 
Ο Μιχάλης Συριόπουλος έχει σωματοποιήσει σε τέτοιο βαθμό τον Γκουστάβ, χαρακτηριστικό παράδειγμα το έγκλημα στον Σικουάνα, ώστε να δημιουργεί μια μοναδική ατμόσφαιρα με κινηματογραφικά πλάνα στη μικρή σκηνή του Μικρού Γκλόρια.
 
Δύο σπουδαίοι ηθοποιοί, οι οποίοι επιτυγχάνουν την απόλυτη χημεία αναδεικνύοντας, παράλληλα, με τον καλύτερο τρόπο τις ποιότητες των χαρακτήρων τους.
 
Τη λιτή αισθητική της παράστασης συμπληρώνουν τα εμπνευσμένα και πρακτικά κουστούμια της Μανταλένας Μπαστάκου κι η διακριτική αλλά καίρια στα σημεία που χρησιμοποιείται μουσική του Γιώργου Φουντούκου. Αντίθετα, κάτι δεν λειτουργεί με τους φωτισμούς της Στέλλας Κάλτσου.
 

«Σήμερα είναι όλα πιο άσχημα απ’ ό,τι πενήντα χρόνια πριν».

Το κύκνειο άσμα του Αυστριακού Τόμας Μπέρνχαρντ, η «Πλατεία Ηρώων», με αφορμή μια αυτοκτονία βγάζει στην επιφάνεια το παρελθόν της φιλοναζιστικής Αυστρίας του ’30, το οποίο μοιάζει τραγικά παρόν σε μια Ευρώπη που ο φασισμός έχει εισβάλει για τα καλά. Το έργο προφητεύει τη σημερινή άνοδο των εξτρεμιστικών οργανώσεων, τις πρακτικές φυλετικού διαχωρισμού και εθνικιστικών προκαταλήψεων.

Η παράσταση έκανε πρεμιέρα το 1988, τη χρονιά που πέθανε ο Τόμας Μπέρνχαρντ. Ορισμένοι την αποθέωσαν, ενώ άλλοι ενοχλήθηκαν από τον τρόπο με τον οποίο ο συγγραφέας μίλησε τόσο ανοιχτά για το πικρό πρόσφατο παρελθόν, γι’ αυτό η παρουσία της αστυνομίας στο θέατρο είχε κριθεί αναγκαία.

Όλα συμβαίνουν μέσα σε μία μέρα, τη μέρα της κηδείας του καθηγητή Γιόζεφ Σούστερ, στο διαμέρισμα της οικογένειας Σούστερ στην Πλατεία Ηρώων, από όπου ο ίδιος αυτοκτόνησε βουτώντας στο κενό. Είναι η πλατεία στην οποία το 1938 ο Χίτλερ κήρυξε την προσάρτηση της Αυστρίας στο Ράιχ μπροστά σε 200.000 Αυστριακούς που ζητωκραύγαζαν ξέφρενα. Ακριβώς πενήντα χρόνια μετά την εισβολή του Χίτλερ στην Αυστρία ο Εβραίος καθηγητής Γιόζεφ Σούστερ αυτοκτονεί από το παράθυρο του σπιτιού του.

Ο Δημήτρης Καρατζάς επιλέγει σπουδαίους ηθοποιούς και το καστ είναι πραγματικά ονειρεμένο. Τοποθετεί στο κέντρο της σκηνής μια τρύπα-κορμό (τα ευρηματικά-πολυμορφικά σκηνικά είναι της Κλειώς Μπομπότη) και εστιάζει στην αυτοκτονία-απώλεια του καθηγητή. Ο Σούστερ λειτουργεί έτσι σαν ένας κορμός, που με τις ρίζες του ενώνει την οικογένεια. Για να τιμήσουν τη μνήμη του θα κάτσουν όλοι σε ένα κοινό τραπέζι, έστω και αν αυτό για να σταθεί θα χρειαστεί δεκανίκια, έστω και αν το αντίβαρό του στο κέντρο θα είναι τα λουλούδια που τόσο μισούσε.

Έτσι το προσωπικό δράμα φωτίζεται πρωτίστως στην παράσταση από όλες τις πλευρές, για να οδηγηθούμε κατόπιν στις κοινωνικοπολιτικές διαστάσεις της πράξης του. Για να γίνει το ατομικό συλλογικό.

Η παράσταση επιτυγχάνει να συνδιαλαγεί με τον κόσμο του Μπέρνχαρντ, αναπτύσσοντας εξαιρετικά τα συνηθισμένα μοτίβα που συναντώνται και πολλές φορές γίνονται σκόπελοι. Χαρακτηριστικό παράδειγμα η επανάληψη στους μεγάλους μονολόγους. Στο σημείο αυτό η σκηνική ανάγνωση καταφέρνει να εστιάσει στην εκπληκτική γλώσσα του συγγραφέα, που φανερώνει μια υπέρτατη προσπάθεια αποτύπωσης αληθινού και πύρινου λόγου.

Αυτό που ίσως μου έλειψε είναι οι φωνές που δεν ακούσαμε. Δεν ξέρω δηλαδή πόσο το ατομικό δράμα έγινε συλλογικό, πόσο υπονοήθηκε και πόσο θα έπρεπε να είχε γίνει πιο έντονο. Δεν είμαι σίγουρη αν οι ήχοι που ακούγονταν (μουσική Γιώργος Πούλιος) έδωσαν στους θεατές να καταλάβουν το δράμα των Εβραίων και ποια ακριβώς ήταν η εν λόγω πλατεία. Δεν ένιωσα την παρουσία του Χίτλερ στην Πλατεία Ηρώων.

Όσον αφορά τους ηθοποιούς, δεν θα μπορούσα να μην ξεκινήσω από την κυρία Τσίτερ, την αφοσιωμένη οικονόμο, την οποία υποδύεται η Καριοφυλλιά Καραμπέτη. Μια ερμηνεία κομψοτέχνημα, προσεγμένη στην παραμικρή λεπτομέρεια. Η σχέση λατρείας με το κοστούμι, ο ψυχαναγκαστικός τρόπος που σιδερώνει τα πουκάμισα, αλλά και το βλέμμα της στο δεύτερο μέρος είναι μοναδικά. Νομίζω μία από τις καλύτερες στιγμές της καριέρας της.

Ο Χρήστος Στέργιογλου με απίστευτη φυσικότητα και αμεσότητα αντιπροσωπεύει και τα πιο κωμικά στοιχεία του κειμένου, που σατιρίζουν το ίδιο το θέατρο και τους ανθρώπους του. Απολαυστικός και όταν απευθύνεται στο κοινό.

Η Μαρία Σκουλά και η Άννα Καλαϊτζίδου ως αδερφές με αντίθετους χαρακτήρες εντυπωσιάζουν άμα τη εμφανίσει τους. Δυνατές από την πρώτη σκηνή με τον καθρέφτη, εξαιρετικές και στη συνέχεια.

Η Υβόννη Μαλτέζου, η Σύρμω Κεκέ, ο Γιώργος Μπινιάρης και ο Παναγιώτης Εξαρχέας αποδεικνύουν περίτρανα ότι δεν χρειάζονται μεγάλοι ρόλοι για να λάμψει κανείς.

Ένα τραγικά προφητικό έργο σε μια Ευρώπη που η ακροδεξιά κερδίζει συνεχώς έδαφος. Τι θα έγραφε σήμερα ο Τόμας Μπέρνχαρντ, τρεις δεκαετίες μετά, όταν στις εκλογές του Δεκεμβρίου στη χώρα παρά τρίχα να εκλεγεί ο Νόρμπερτ Χόφερ και να γίνει ο πρώτος ακροδεξιός πρωθυπουργός;

 

bookfeed_konstantinidis

anixnos250x300

Σε Γενικές Γραμμές

Video

Μένουμε σπίτι!!! Διαβάζουμε, τραγουδάμε, συζητάμε, βλέπουμε ταινίες και φυσικά θεάτρο...on line!

Ζαχαροπλαστική Καγγέλης

Ροή Ειδήσεων

sample banner

 

τέχνες PLUS

 

Ποιοι Είμαστε

Το Texnes-plus προέκυψε από τη μεγάλη μας αγάπη, που αγγίζει τα όρια της μανίας, για το θέατρο. Είναι ένας ιστότοπος στον οποίο θα γίνει προσπάθεια να ιδωθούν όλες οι texnes μέσα από την οπτική του θεάτρου. Στόχος η πολύπλευρη και σφαιρική ενημέρωση του κοινού για όλα τα θεατρικά δρώμενα στην Αθήνα και όχι μόνο… Διαβάστε Περισσότερα...

Newsletter

Για να μένετε ενημερωμένοι με τα τελευταία νέα του texnes-plus.gr

Επικοινωνία