Σύνδεση

Login to your account

Username *
Password *
Remember Me
Από την Γιώτα Δημητριάδη
 
φωτογραφίες Αγγελική Κόκκοβέ 
 
 
Ένα από τα λιγότερα δημοφιλή βιβλία του σπουδαίου Νίκου Καζαντζάκη είναι το πρώτο του έργο “Όφις και Κρίνο” , το οποίο έγραψε σε ηλικία, είκοσι ετών και μέσα στα χρόνια του προκάλεσε πολλά αλληλοσυγκρουόμενα συναισθήματα.
Ο συγγραφέας υπογράφει με ψευδώνυμο το βιβλίο στο οποίο περιγράφονται οι νεανικές του ανησυχίες για τη ζωή και τον θάνατο, τη γυναίκα και τον έρωτα με τη μορφή ημερολογίου. Ένα βιβλίο “ιστορία και ποίημα μαζί” σύμφωνα με τον Κωστή Παλαμά, με πηγή έμπνευσής την ερωτική ιστορία του Καζαντζάκη με την Ιρλανδέζα Καθλήν Φορντ.
Δύο νέοι καλλιτέχνες,που έχουν ήδη στο βιογραφικό τους σημαντικές περγαμηνές, η Ηρώ Μπέζου και ο Χρήστος Θάνος αποφασίζουν να δουλέψουν μαζί, ξεψαχνίζουν τις βιβλιοθήκες τους και ο Χρήστος πέφτει πάνω στο πρωτόλειο έργο του Καζαντζάκη.Το διαβάζει και από την αρχή η σχέση τους μοιάζει καρμική. Το δίνει στην Ηρώ, η οποία αν και λάτρης του Καζαντζάκη δεν το είχε διαβάσει και συναποφασίζουν να το παρουσιάσουν στην ατμοσφαιρική σκηνή του Bios. Το τι μέλλει γενέσθαι θα το παρακολουθήσουμε από τις 20 Ιανουαρίου και κάθε Δευτέρα και Τρίτη. 
Εμείς είχαμε μια σύντομη κουβέντα με τους δύο ηθοποιούς και το ίδιο το έργο μας έδωσε πολλές αφορμές για περαιτέρω αναζητήσεις....
 
 ofis krino
 
 Τι σας γοήτευσε στο έργο του Καζαντζάκη και αποφασίσατε να το ανεβάσετε στη σκηνή;
Ηρώ Μπέζου:Ο Χρήστος μου έδωσε να διαβάσω το “όφις και κρίνο” το διάστημα που ξεψαχνίζαμε τις βιβλιοθήκες μας για να βρούμε πάνω σε τι επιθυμούμε και οι δύο να δουλέψουμε. Δεν μπορώ ακόμη να πιστέψω ότι αγνοούσα αυτό το βιβλίο. Αγαπάω πολύ τον Καζαντζάκη και θεωρώ πως το συγκεκριμένο έργο του είναι πολύ υποτιμημένο. Με ενθουσιάζει ακόμα και η υπερβολή του, οι επαναλήψεις, η ορμή του- που πολλοί χαρακτηρίζουν “μονοτονία”. Αυτή ακριβώς η μονοτονία είναι η γοητεία του γιατί μεταφέρει την εμμονή και την πάλη του ήρωα να απελευθερωθεί από ένα πάθος που θολώνει και αποδιοργανώνει την ως τότε δομημένη ζωή του. “Θέλουμε να ακούσουν οι άνθρωποι αυτό το κείμενο”, αυτή ήταν η σκέψη μας, αυτό μας κίνησε.
 
Όλα ξεκίνησαν ένα βράδυ που τράβηξες το βιβλίο “Όφις και κρίνο" από τη βιβλιοθήκη σου. Η εμπειρία που περιγράφεις στο σκηνοθετικό σημείωμα είναι κάπως  «μεταφυσική». Πες μας δύο λόγια για τις φράσεις του βιβλίου που ήδη είχαν γράψει μέσα σου
 
Χρήστος Θάνος:“Ας ανοιχτούνε σαν κάλυκες ρόδων και σαν δοχεία αρωμάτων κι ωσάν χείλη προσευχόμενα οι καρδιές μας κι ας ευχαριστήσουν τους μεγάλους θεούς γιατί έπλασαν τη ζωή τόσον ώμορφη και τα χείλη σου τόσο κόκκινα και την αγάπη μου τόσο μεγάλη.”
“Ω και να γινόταν ο Πόθος μου όλος ένα φιλί, νάλθει μια νύχτα να Σε φιλήσει όλη!”
Φράσεις σαν αυτές ερχόντουσαν σε απόλυτη ταύτιση με την έννοια του σαρωτικού και γιγάντιου έρωτα, όπως αυτός προβαλλόταν στην εφηβική μου σκέψη.
“Έχω πυρετό. Υποφέρω. Εδώ, εδώ στα στήθια. Νοιώθω μια φλόγα να τρέχει και να χοχλάζει στις φλέβες μου. Μού φαίνεται πως αν ανοίξω μιαν αρτηρία μου κι αφίσω να τρέξει λίγο αίμα, θα ησυχάσω.”
Παράλληλα αντιλαμβανόμουν τον έρωτα ως μία διαδικασία αυτοκαταστροφική και κάτασπαρακτική. Και ακόμα του αναγνωρίζω αυτά τα στοιχεία. 
Ήρθε λοιπόν μετά από 20 χρόνια το “όφις και κρίνο” να μου υπενθυμίσει αυτά τα βιώματα που κουβαλάω μέσα μου.

 
ofis krino2
 
Πόσο μπορεί να μας αφορά σήμερα ένα βιβλίο γραμμένο το 1905;
Ηρώ Μπέζου:Η ποίηση είναι ποίηση, ο έρωτας είναι έρωτας, ο θάνατος, η δημιουργία, η μοναξιά, είναι έννοιες οικουμενικές και πάντα παρούσες, ευτυχώς.
 
Πίσω από τον ρόλο  της ερωμένης σκιαγραφείται η Ιρλανδέζα φίλη του Καζαντζάκη, Κάθλην Φορντ. Πόσο σε ενέπνευσε καλλιτεχνικά η πραγματική ιστορία;
Ηρώ Μπέζου: Δεν ερμηνεύω τον ρόλο της ερωμένης, δεν υπάρχει στην παράστασή μας η πρόθεση της ξεκάθαρης αναπαράστασης ούτε δραματοποίηση γεγονότων. Είμαστε δύο πλευρές του ίδιου ανθρώπου και η θηλυκή μου υπόσταση συνηγορεί εμμέσως υπέρ της ερωμένης, εφόσον έχω επωμιστεί το πιο ζωτικό, πιο φωτεινό και ενεργητικό κομμάτι του ήρωα. Μ αυτήν την έννοια είμαι ίσως λίγο πιο “κοντά” σ ́αυτήν απ’  ότι ο Χρήστος.
 
Ο Ζωγράφος καλεί την αγαπημένη του σ’ ένα δωμάτιο γεμάτο λουλούδια για να περάσουν μαζί μια ερωτική βραδιά και το επόμενο πρωί καταλήγουν νεκροί από ασφυξία . Μπορεί να σε πνίξει ακόμη και η ομορφιά;
Χρήστος Θάνος: Η ζωή είναι όμορφη (εξάλλου αυτή είναι ό,τι έχουμε). Όταν ερχόμαστε αντιμέτωποι με την ομορφιά συνειδητοποιούμε ότι δεν "ζούμε". Έτσι το πιο εύκολο είναι να την καταστρέψουμε. Όχι όμως αυτός που την αντιλαμβάνεται σε βάθος. Αυτός είναι μονίμως ταραγμένος εξαιτίας της ύπαρξής της. Δηλαδή επειδή ζει. Αυτός μάλιστα που αποζητά την ομορφιά, επιλέγει να τυλιχτεί μέσα της και τελικά  αφήνεται να πνιγεί από την ασφυκτική αγκαλιά της.
 
Υπάρχει μια τάση τα τελευταία χρόνια να ανεβαίνουν στη σκηνή λογοτεχνικά έργα. Γιατί επιστρέφουν οι καλλιτέχνες σ' αυτά;
Ηρώ Μπέζου:Δεν το έχω παρατηρήσει. Μου φαίνεται πάντως αναπόφευκτο, από την στιγμή που ένας καλλιτέχνης διαβάζει λογοτεχνία, να μπει σ αυτόν τον πειρασμό. Είναι δύσκολο, έχει τον κίνδυνο να μην μπορέσεις να δραματοποιήσεις σωστά το κέιμενο, ώστε να διατηρήσει την αξία και την συνθετότητά του. Ή ίσως δυσκολευτούν οι θεατές να ακολουθήσουν έναν λόγο που γράφτηκε για να διαβαστεί κι όχι να ακουστεί. Όμως πώς να μην μοιραστείς τελικά κάτι που σε συγκινεί τόσο πολύ; Κάτι που ενδεχομένως σ ́έχει συντροφεύσει σε σημαντικές στιγμές της ζωής σου;
 
xristos thanos
 
Είναι σχεδόν θρυλική η ιστορία με το Νόμπελ και τον Καζαντζάκη, το οποίο ποτέ δεν κατάφερε να κερδίσει με το σαμποτάζ να γίνεται από την ίδια του την χώρα. 70 χρόνια μετά πόσο έχει αλλάξει αυτή η κατάρα που θέλει την Ελλάδα να τρώει τα παιδιά της;
 
Χρήστος Θάνος:Η παραδοχή μιας τέτοιας αλήθειας προϋποθέτει την ανάγκη να γίνεις αποδεκτός από μία παγκόσμια κοινωνία, τα ζητούμενα της οποίας δεν συμβαδίζουν με τις ανθρώπινες ανάγκες. Συνεπώς, πρόκειται για ένα ερώτημα το οποίο δεν με έχει απασχολήσει. Επιλέγω λοιπόν να παραμένω στην Ελλάδα για τον ήλιο και τη θάλασσα.
 
«Μην καταδέχεσαι να ρωτάς: «Θα νικήσουμε; Θα νικηθούμε;» Πολέμα!» έλεγε ο Καζαντζάκης. Πολεμάει  η γενιά μας σήμερα ή έχει πέσει σε ένα είδος καταστολής λόγω της κρίσης;
 
Χρήστος Θάνος:Κάθε γενιά στην ιστορία, αντιδρά λίγο λιγότερο από όσο χρειάζεται. Δυστυχώς, οι άνθρωποι έχουμε έλλειμμα οργής. 
Δεν ξέρω σήμερα αν είμαστε σε καταστολή. Μπορεί και να είμαστε. Ή ίσως να είναι απλώς θέμα επιλογών. Επιλέγουμε το ψυγείο από τον έρωτα, το αυτοκίνητο από την πανσέληνο.
 
      mpezoy
 
   Την χρονιά που έφυγε κέρδισες το βραβείο «Μελίνα Μερκούρη». Τι σημαίνει για εσένα αυτή η βράβευση; Σου έχει φέρει γούρι η καρφίτσα;
Ηρώ Μπέζου: Δεν έχει αλλάξει τίποτα στην ζωή μου, εκτός από την -διόλου ευκαταφρόνητη- οικονομική βοήθεια που μού προσφέρθηκε. Σαφώς, όταν συνέβη κολακεύτηκα και χάρηκα γιατί, πέρα από την επιβράβευση, βρέθηκε ευκαιρία να ακούσω καλά λόγια από συναδέλφους και γνωστούς. Είναι ωραίο ν' ακούς καλά λόγια. Γούρι όχι. Δεν έφερε.
 
 

thnanos 
 
Σε μια προηγούμενη παράσταση της ομάδας «Εμείς» καταφέρατε να κάνετε το έργο προσβάσιμο σ’ όλους (ακουστική περιγραφή για τυφλούς, διερμηνεία στην νοηματική, υπέρτιτλοι στα αγγλικά, πρόγραμμα σε σε γραφή Braille). Πώς ήταν αυτή η εμπειρία; Σκέφτεστε να το πραγματοποιήσετε και στο Bios;
Χρήστος Θάνος: Ο χώρος που επιλέξαμε φέτος, καθαρά για λόγους ατμόσφαιρας, δυστυχώς δεν είναι προσβάσιμος από αμαξίδια. Συνεπώς, σε αυτή την περίπτωση, δεν μπορούμε να επαναλάβουμε μία καθολικά προσβάσιμη παράσταση. Λογικά όμως, όσο θα τρέχει η σεζόν, θα οργανώσουμε κάποιες παραστάσεις τουλάχιστον με υπέρτιτλους για άτομα με προβλήματα ακοής.
mpezou texnes plus
 
 
 «Μια αστραπή η ζωή μας... μα προλαβαίνουμε» έγραψε ο Καζαντζάκης. Τι θα ήθελες οπωσδήποτε να περιέχει η δική σου αστραπή;
Ηρώ Μπέζου: Γέλιο. Πολύ πολύ γέλιο.
 
 

bookfeed_konstantinidis

anixnos250x300

Σε Γενικές Γραμμές

Video

Μένουμε σπίτι!!! Διαβάζουμε, τραγουδάμε, συζητάμε, βλέπουμε ταινίες και φυσικά θεάτρο...on line!

Ζαχαροπλαστική Καγγέλης

Ροή Ειδήσεων

sample banner

 

τέχνες PLUS

 

Ποιοι Είμαστε

Το Texnes-plus προέκυψε από τη μεγάλη μας αγάπη, που αγγίζει τα όρια της μανίας, για το θέατρο. Είναι ένας ιστότοπος στον οποίο θα γίνει προσπάθεια να ιδωθούν όλες οι texnes μέσα από την οπτική του θεάτρου. Στόχος η πολύπλευρη και σφαιρική ενημέρωση του κοινού για όλα τα θεατρικά δρώμενα στην Αθήνα και όχι μόνο… Διαβάστε Περισσότερα...

Newsletter

Για να μένετε ενημερωμένοι με τα τελευταία νέα του texnes-plus.gr

Επικοινωνία